Otmeni Pleša

Branko-Plesa-serb.rs

Branko Pleša je bio sjajan glumac, ali i izuzetan reditelj. (foto:sinemanija.com)

Na današnji dan 8. jula 2001. godine preminuo Branko Pleša, sjajan glumac, ali i izuzetan reditelj, profesor Akademije umetnosti u Novom Sadu.

Glumca i reditelja Branka Plešu (1926-2001) teatrolozi označavaju kao inovatora u oblasti glumačke umetnosti.

Kada se 3. aprila 1948. godine u tek otvorenom Jugoslovenskom dramskom pozorištu prvi put digla zavesa, prve reči izgovorio je glumac koji je tumačio lik mladog Cincarevog romantičnog zanesenjaka Maksa u drami Kralj na Betajnovi. Taj bledoliki plavi mladić bio je Branko Pleša.

Branko Pleša rodjen je 6. marta 1926. godine u Kiseljaku, kod Sarajeva. Otac Milan bio je upravnik pošte, a majka Marija domaćica .Branko Pleša je pohadjao gimnaziju u Zagrebu i Vinkovcima. Maturirao je 1944. godine. Dve godine kasnije završio je Zemaljsku glumačku školu, u Zagrebu. Tu je studirao i na filozofskom fakultetu . Prešao je u Beograd i na akademiji za pozorišnu umetnost diplomirao 1952. godine. Kao mladić maštao je da bude pesnik,slikar,pisac.

Umetnost mu je bila najdraža. Napisao je i nekoliko drama u stihovima, koje nikada nije javno pokazao , a onda se slučajno našao na audiciji i krenuo putem glume. Prvi angažman dobio je u Splitskom narodnom pozorištu , ta uloga je bila zapažena i presudna za njegov dolazak u Beograd. To se moglo videti i osetiti. U šali Pleša je govorio da su ga u Beograd zvali ne zbog talenta i sposobnosti , već da bi imali lepuškastog,plavog,visokog i mladog glumca na sceni takvog glasa i takvog stasa .

Branko Pleša je postao pojam inovativnog , kreativnog i senzualnog kreiranja likova. Odigrao je u pozorištu mnoge uloge , od kojih su za pamćenje Markiz u Don Karlosu, Tri sestre, Romeo u Romeu i Juliji, igrao je u drami Iza zatvorenih vrata, igrao je Hamleta u čuvenom delu i komentari su bili kao da je rodjen za tu ulogu. Novine su ga zvale princom nape posle ratne scene. Zatim se preusmerio na režiju, gde je bio jednako uspešan kao i u glumi. Oba posla radio je istovremeno. O njegovom izvanrednom režiserskom radu svedoče brojne pohvale za predstave Paklena mašina, Bela kafa, Vesele žene,Važno je zvati se Ernest, Daktilograf i tigar, Razvojni put Bore Šnajdera, Derviš i smrt, Kako potamaniti gamad i Vrag ne spava.

U jednom trenutku, na vrhuncu svoje karijere izabrao je put koji biraju samo odabrani umetnici, a to je rad sa mladim ljudima. Bio je profesor glume na Akademiji umetnosti u Novom Sadu. Kao mladić imao je slavne mentore kojih se sećao bez sujete, pa je tako i sam želeo da postane tim mladim ljudima koji su željni da glume, da uspeju i da osete čari umetnosti.

Malo koji glumac je dobio toliko nagrada koliko ih je Branko Pleša primio- Gran pri 8,og Bitefa, četiri Sterijine nagrade za glumu, režiju i dramaturgiju, za životno delo nagradu Bojan Stupica, Dobričin prsten nagrada koja je uveličala njegovu glumačku karijeru i koja mu je mnogo značila.

Muzej pozorišne umetnosti objavio je monografiju „Branko Pleša“.

 

(www.serb.rs)